Jakie wybrać noże (dłuta) tokarskie dla początkujących?
Wybór właściwych narzędzi dla osoby, która nie miała dotąd styczności z tokarką, może nie być łatwy. Typ narzędzia, rodzaj naostrzenia, jego przeznaczenie - te, jak i inne cechy wymagają przemyślenia przed podjęciem decyzji zakupowej. Producenci oferują gotowe, fabryczne zestawy, które składają się przeważnie z 5-7 narzędzi. Takie zestawy znajdziecie również w naszym sklepie. Nie zawsze są to jednak optymalne zestawienia, czasami zawierają pozycje, które można by pominąć lub zamienić narzędzie określonego typu z innym. W tym artykule postaramy się rozwiać, przynajmniej niektóre, z pojawiających się wątpliwości.

W warsztacie początkującego tokarza, niezależnie od tego, jakie przedmioty chciałby w przyszłości wykonywać, powinno się znaleźć minimum 5 noży tokarskich: do mis, do toczenia wzdłużnego, do obróbki wstępnej, któryś z majzli oraz przecinak.
Taki komplet w zupełności wystarczy do obsłużenia obu głównych technik tokarskich: toczenia poprzecznego, czyli mis i toczenia wzdłużnego. Należy przy tym pamiętać, że co do zasady, narzędzi zaprojektowanych do toczenia mis, możemy używać również w toczeniu wzdłużnym (np. wałków), ale nigdy odwrotnie. Noża do toczenia wzdłużnego (dotyczy to m.in. zdzieraków, noży do kształtowania profili i detali, zwanych również nożami do wrzeciona) nie wolno używać do pracy przy misach i ogólnie toczenia poprzecznego. Grozi to zahaczeniem narzędzia w materiał, jego uszkodzeniem, a w niesprzyjających okolicznościach także skaleczeniem.
Dla naszych klientów przygotowaliśmy zestaw skompletowany z pojedynczych narzędzi marki Hamlet. Taki "obowiązkowy" set polecamy każdemu, kto zaczyna stawiać swoje pierwsze kroki przy tokarce.
Składa się on z:
- noża do mis 10 mm o naostrzeniu standardowym
- zdzieraka 19 mm
- noża do toczenia detali w toczeniu wzdłużnym 13 mm
- majzla płaskiego ukośnego 25 mm
- przecinaka w kształcie diamentu 5 mm
Jeśli posiadasz bądź zamierzasz kupić niedużą tokarkę, o maksymalnej średnicy toczenia wynoszącej ok. 320 mm, nóż do mis o standardowej długości, możesz zamienić na jego krótszy odpowiednik. Będzie Ci łatwiej, przynajmniej na początku, prowadzić go nad łożem tokarki.
Taki pakiet możemy uzupełnić o dodatkowe narzędzie zwane skrobakiem do mis, a służy ono do finalnego i delikatnego wykończenia powierzchni wewnętrznej misy, przed samym szlifowaniem. Jest bardzo lubiane przez początkujących, którzy jeszcze nie nabrali pełnej wprawy w posługiwaniu się typowym nożem do mis.
Dla osób, które zamierzają toczyć małe przedmioty, posiadają małą tokarkę lub po prostu szukają bardziej ekonomicznego rozwiązania, skompletowaliśmy zestawy zawierające narzędzia o mniejszych rozmiarach.
W takim komplecie znalazły się:
- nóż do mis 6 mm z naostrzeniem standardowym
- zdzierak 13 mm
- nóż do toczenia detali w toczeniu wzdłużnym 10 mm
- majzel owalny
- przecinak standardowy 3 mm
Także w tym przypadku możliwy jest wybór krótszego noża do mis, a także dobrania dodatkowego skrobaka wykończeniowego, również w mniejszym rozmiarze 13 mm.
Takie "pakiety startowe" to bardzo dobra baza. Wraz z rosnącymi umiejętnościami możesz w przyszłości uzupełnić narzędzia o mniejszych lub większych rozmiarach lub dostosowane do Twoich potrzeb i preferencji.